نام زبان مردم جنوب دریای کاسپین چیست؟

پاسخ کوتاه: #گیلکی! برای دانستن دلیل این پاسخ در ادامه با من همراه باشید.

#زبان مردم خطه جنوب #کاسپین زبانی پیوسته است. از غرب #گیلان این زمان به طور پیوسته دچا

نام زبان مردم جنوب دریای کاسپین چیست؟

پاسخ کوتاه: #گیلکی! برای دانستن دلیل این پاسخ در ادامه با من همراه باشید.

#زبان مردم خطه جنوب #کاسپین زبانی پیوسته است. از غرب #گیلان این زمان به طور پیوسته دچار تغییر می‌شود و این تغییر تا شرق #مازندران ادامه دارد. به عنوان مثال تفاوت گویش مردم #رشت و #آستانه به یکدیگر کمی تفاوت دارد، همین میزان تفاوت در بین گویش مردم آستانه و #لاهیجان وجود دارد و همینطور که از غرب کاسپین به شرق آن می‌رویم زبان به طور جزئی دچار تغییر می‌شود.

پس با توجه به تعریف بالا این بدیهی است که زبان مردم رشت و #ساری تفاوت‌هایی با هم داشته باشد زیرا این زبان به طور پیوسته و در این بازه جغرافیایی دچار تغییراتی شده است.

همچنین لغات، قواعد دستوری و ساختار گویش مردم این مناطق به قدری شبیه به هم هست که نمی‌توان این دو زبان را دو چیز جدا از هم دانست. اصلا صبر کنید، کدام دو تا زبان؟! ما این امکان را نداریم که مرزی را در بین شرق و غرب کاسپین مشخص کنیم و بگوییم از اینجا به قبل گویش نوع اول و از آنجا به بعد از گویش نوع دوم استفاده می‌کنند. گویش‌های زیادی هستند که در این بین قرار دارند و اصلی‌ترین آن‌ها را می‌توان در حداقل ۵ دسته قرار داد.

امروزه به زبانی که در مازندران گویش می‌شود گیلکی، #گلکی، #مازندرانی، #مازنی و #طبری گفته می‌شود. در گیلان نیز به این زبان #گیلکی گفته می‌شود.

اما چرا نام این زبان گیلکی است؟

شاید نتوان دلیل خاصی برای این مسئله پیدا کرد. تنها دلیل مهم آن این است که بیشتر مردم گیلان به این زبان گیلکی می‌گویند. در غرب مازندران نیز به این زبان گیلکی گفته می‌شود و در شرق مازندران نیز در سالیان دور اغلب از عنوان گلکی برای این زبان استفاده می‌شد. توجه کنید که گیلکی و گلکی هر دو یک کلمه هستند که با گویش متفاوتی ادا می‌شوند.

آیا نام این زبان مهم است؟

به عقیده من خیر! مهم این است که مردم خطه کاسپین درک کنند که زبان مشترکی دارند. این که هر کدام از آن‌ها زبان خود را چه می‌نامند اهمیتی ندارد. چیزی که ما امروزه در #ایران به نام «زبان #فارسی» می‌شناسیم در #افغانستان «زبان #دری» و در #تاجیکستان «زبان #تاجیکی» نامیده می‌شود. در این بین با وجود تفاوت‌های فاحش در گویش‌های مختلف زبان فارسی، کسی شکی ندارد که زبان فارس‌های ایران، تاجیک‌ها و افغان‌ها یکی است. در خصوص زبان مردم خطه کاسپین هم قضیه به همین شکل است. ممکن است شخصی در ساری زبان خود را مازنی بداند و شخصی دیگر در #نور به آن گلکی گفته و دیگری در #رامسر به آن گیلکی بگوید ولی در نهایت تمامی این گویش‌ها زیر مجموعه یک زبان هستند.

آیا مردم این خطه به غیر از تشابه زبانی، تشابه #فرهنگی هم دارند؟

نوع غذاها، آدام و رسوم‌ها، نوع پوشش مردان و زنان، شیوه زندگی و... خود گویای همه چیز است!

دلیل دوری مردم شرق و غرب کاسپین از یکدیگر این است که عملا دلیل مشخصی برای سفر از غرب به شرق و یا شرق به غرب در این منطقه وجود ندارد. تمام این منطقه طبیعت مشابهی دارد و از نظر اداری نیز نیازی به سفر از شرق به غرب و برعکس نیست. به همین خاطر مردم این مناطق عملا کمتر به مناطق یکدیگر سفر می‌کنند و این موجب می‌شود که فکر کنند تفاوت‌های فرهنگی متفاوتی در این بین وجود دارد.

یکی از چیزهایی که در سال‌های اخیر مردم غرب و شرق را بیشتر به هم مرتبط کرده است حضور تیم‌های فوتبالی نظیر #داماش گیلان، #نساجی مازندران، #سپیدرود رشت، #ملوان بندر انزلی، خونه به خونه بابل، #چوکا #تالش و... است. تماشاگران این تیم‌ها به شهرهای هم سفر کرده و پیوند فرهنگی عمیقی را تجربه می‌کنند.

چه باید کرد؟

امروزه زبان و فرهنگ مردم این منطقه دچار خطراتی شده است. سیل #مهاجرت به این مناطق نیز به شتاب نابودی زبان و #فرهنگ این منطقه افزوده است. طبیعتا راهکار خروج از این مشکلات همکاری بیشتر فعلاین فرهنگی کل منطقه با یکدیگر و تمرکز بر روی نقاط مشترک و چشم‌پوشی از تفاوت‌ها است.